Làm sao để từ chối khi bạn cảm thấy mình chỉ có thể đồng ý?

Trong nhiều năm qua, tôi luôn là người cố làm vui lòng người khác. Được coi như là người mạnh mẽ, tôi luôn sẵn lòng dành ra thời gian đặc biệt là để giúp đỡ mọi người với những lý do nào đó. Tôi rất hãnh diện khi đảm nhận vai trò này trong suốt những năm tháng còn ngồi trên ghế nhà trường, rồi lên đại học và thậm chí cả khi đã lên học viện Luật. Khi đó, tôi nghĩ rằng từ chối giúp đỡ người khác chẳng khác gì tôi đang khiến người bạn tốt đó và cả người mà tôi tôn trọng cảm thấy thất vọng.

Và trong suốt quá trình đó, tôi chợt nhận ra rằng tôi đang không được sống cuộc sống của riêng mình. Thay vào đó, tôi dường như đã tạo nên một lịch trình với sự kết hợp kì cục của việc cố gắp đáp ứng kỳ vọng của người khác, những gì tôi nghĩ bản thân nên làm và những gì tôi thực sự muốn làm. Và kết quả là gì? Đó là một lịch trình nhồi nhét, chúng khiến tôi kiệt sức.

Mất khá nhiều thời gian nhưng giờ đây tôi đã học được cách để từ chối. Nói “không” tức là tôi đã không còn có thể đáp ứng một cách trọn vẹn cho nhu cầu của của tất cả mọi người và có thể dành nhiều thời gian hơn cho những gì mình muốn làm. Thay vì nhồi nhét quá nhiều thứ, tôi quyết định theo đuổi những gì thật sự có ý nghĩa. Tôi bắt đầu sắp xếp thời gian xoay quanh những nhu cầu và sở thích của bản thân. Và khi đó, tôi cảm thấy hạnh phúc hơn bao giờ hết. Và đoán xem chuyện gì xảy ra nào? Tôi chẳng làm bất cứ ai thất vọng cả.

Người thành công không ngần ngại từ chối.

Khi bạn đã học được cách để từ chối, bạn sẽ nhìn nhận thế giới khác đi. Ngoài việc tìm thấy những việc bạn có thể làm và nên làm, bạn sẽ bắt đầu biết được cách nhận lời với những gì quan trọng.

Nói cách khác, bạn không chỉ phản ứng lại với những gì xảy ra trong cuộc sống. Bạn phải tìm kiếm cho mình những cơ hội đưa bạn tới nơi mà bạn muốn.

Oprah Winfrey người được xem là một trong những người phụ nữ thành công nhất trên thế giới thừa nhận rằng mãi sau này cô mới học được cách từ chối. Thậm chí kể cả sau khi đã trở nên nổi tiếng toàn thế giới, cô vẫn cảm thấy rằng mình cần phải nhận lời với gần như tất cả mọi thứ. Chỉ cho tới khi cô nhận ra rằng sau nhiều năm đấu tranh để có thể từ chối, “Tôi cuối cùng đặt ra cho mình câu hỏi: Tôi muốn gì?”

Warren Buffett quan niệm rằng không điều gì quan trọng hơn thành công của bản thân: “Sự khác biệt giữa những người thành công và những người vô cùng thành công đó chính là những người vô cùng thành công biết cách nói không với hầu hết tất cả mọi thứ”.

Khi tôi khiến việc nói không trở thành một phần dụng cụ của mình, tôi tập trung hơn vào thành công của bản thân và làm mọi việc thật tốt.

 Chúng ta chịu áp lực trong việc phải nhận lời như thế nào?

Không có gì lạ khi rất nhiều người cảm thấy thật khó khi phải nói “không”.

Từ khi còn rất nhỏ, chúng ta luôn được đặt vào hoàn cảnh phải nói “có”. Số lần chúng ta nói “có” tới hàng trăm để tốt nghiệp và để nhận vào đại học. Chúng ta phải nói “có” để tìm việc làm. Chúng ta phải nói “có” để có cơ hội thăng tiến. Chúng ta phải nói “có” để tìm được tình yêu và phải nói có để tiếp tục duy trì tình yêu đó.

Chúng ta nói “có” vì dường như thật tốt khi được giúp đỡ ai đó. Chúng ta nói “có” vì dường như đó là điều mà chúng ta nên làm. Chúng ta nói “có” vì dường như đó là chìa khóa đi tới thành công. Và chúng ta nói “có” vì những yêu cầu đó có thể tới từ những người mà chúng ta khó lòng từ chối, như sếp của chúng ta.

Và đó chưa phải tất cả. Áp lực từ việc nhận lời không phải lúc nào cũng tới từ người ngoài. Chính chúng ta đang đặt quá nhiều áp lực lên bản thân mình. Trong công việc, chúng ta nhận lời vì chúng ta luôn so sánh bản thân với những người làm tốt hơn mình. Ngoài công việc, chúng ta nhận lời vì chúng ta cảm thấy có lỗi khi bản thân chưa dành nhiều thời gian cho gia đình và bạn bè.

“Bạn thật sự có thể làm nhiều hơn thế.” Và kết quả là? Khi có ai đó yêu cầu ta dành ra chút ít thời gian, chúng ta bị đặt vào hoàn cảnh phải chấp nhận.

 
Làm sao để từ chối khi bạn chỉ có thể đồng ý?

Thêm từ “không” vào bộ công cụ không phải là điều dễ dàng. Có lẽ bạn đã nói “không” nhưng chưa đủ nhiều như bạn mong muốn. Có thể rằng bạn có một suy nghĩ rằng khi bạn học được cách để từ chối rồi, bạn cuối cùng cũng có thể tạo ra nhiều thời gian hơn cho những gì mình quan tâm. Nhưng thành thật mà nói thì nói “không” chẳng dễ dàng với nhiều người. Sau đây là một vài mẹo nhỏ của nghệ thuật từ chối.

Tip #1: Bạn có thật sự cần phải nhận lời?

Một trong những trở ngại lớn nhất để nói “không” là cảm giác nghĩa vụ. Bạn có cảm thấy rắng bạn có trách nhiệm phải đồng ý và lo lắng rằng nói “không” khiến bạn có những ấn tượng không hay?

Hãy tự nhủ rằng bạn có thật sự cần phải đồng ý hay không. Xem xét lại những giả thiết và niềm tin về việc liệu rằng bạn có mang trách nhiệm phải đồng ý hay không. Giờ đổi ngược lại và thay vào đó hãy nghĩ tới trách nhiệm mà bạn có với chính bản thân mình.

Tip #2: Kháng cự nỗi sợ mắc sai lầm hay FOMO

Bạn có sợ mắc sai lầm hay FOMO không? FOMO  có thể theo chúng ta qua nhiều cách. Trong công việc, chúng ta tình nguyện dành ra thời gian vì chúng ta sợ không thể thăng tiến. Trong cuộc sống, chúng ta đồng ý tham gia vào những đám đông vì FOMO kể cả khi chúng ta chẳng cảm thấy vui tẹo nào.

Xem lại bản thân mình nào. Bạn đồng ý vì FOMO hay bạn thật sự muốn vậy? Đeo đuổi nỗi sợ chẳng khiến chúng ta cảm thấy tốt hơn.

Tip #3: Xem xét lại những giả thiết khi bạn nói “không”

Bạn sợ những phản ứng nhận được khi mình từ chối? Thông thường, chúng ta đồng ý chỉ vì chúng ta sợ cái cách mà người khác đáp lại và hậu quả của chúng. Chúng ta hay sợ làm người khác cảm thấy thất vọng hay nghĩ rằng họ sẽ không còn coi trọng mình nữa mà thường quên đi rằng mình cũng đang làm chính bản thân mình thất vọng.

Luôn nhớ rằng nói “không” chính xác là những gì cần thiết để đưa ra thông điệp rằng thời gian của bạn cũng rất giới hạn. Ở Tip #5 dưới đây, bạn sẽ học được cách làm sao để từ chối một cách tinh tế và nhẹ nhàng nhất. Bạn sẽ khiến ai đó thất vọng lúc mới đầu những tự vẽ ra những ranh giới có thể mang lại cho bạn sự tự do và bạn có thể sử dụng cho những gì bản thân mình muốn.

Tip #4: Khi có yêu cầu, bình tĩnh đã

Đôi khi, chúng ta đồng ý mọi việc một cách bộc phát. Yêu cầu có thể có ý nghĩa lúc đầu. Hoặc chúng ta nhận lời với những yêu cầu trong quá khứ. Cho bản thân chút thời gian xem xét lại liệu rắng bạn có đủ thời gian hay có thể hoàn thành yêu cầu một cách trọn vẹn hay không. Và bạn có thể quyết định nói “không” vì nó là sự lựa chọn tuyệt vời nhất. Chẳng có gì sai khi cho bản thân mình chút thời gian để quyết định.

Tip #5:  Từ chối với sự chân thật và sự tử tế

Khi bạn đã sẵn sàng để từ chối một ai đó, hãy diễn đạt thật rõ ràng. Cách diễn đạt phải thật chân thành và rộng mở để người nghe thấy rằng thời gian của bạn vô cùng hạn hẹp. Hãy chống lại sự cám dỗ của việc không phản hồi hay truyền đạt. Và bạn cũng không cần phải bắt buộc đưa ra một lý do dài dòng về việc bạn từ chối đâu. Sự truyền đạt rõ ràng cộng với một lý do ngắn gọn là tất cả những gì bạn cần. Và việc nói với mọi người rằng bạn cũng có rất nhiều nhu cầu và bạn cần cẩn thận trong cách phân bổ thời gian cũng rất có ích. Đôi khi chúng ta cũng có thể nói rằng mình rất quý trọng việc họ tới bên mình và sẽ xem xét liệu rằng còn có cơ hội khác không.

Tip #6: Cân nhắc cách để từ chối

Nếu như bạn đang chịu áp lực phải đồng ý nhưng muốn từ chối thì cấu trúc giáng cấp: “Ừ nhưng…” sẽ rất có ích  khi bạn có thể đáp ứng yêu cầu của người khác nhưng không phải trong thời gian được yêu cầu hay bạn chỉ có thể hoàn thành một phần.

Hãy nhớ những điều sau khi bạn học cách để từ chối một ai đó.

Bạn cần thoát ra khỏi vùng an toàn.

Hãy đối mặt với nó. Thật khó mà nói “không”. Tự tạo ranh giới cho thời gian của bản thân đặc biệt là khi bạn chưa làm điệu đó bao giờ thì thật là ngại.

Bạn chính là người kiểm soát thời gian của mình.

Hãy nhớ rằng chỉ có bạn mới thực sự hiểu được những đòi hỏi về thời gian. Nghĩ về nó đi. Còn ai ngoài bạn chứ? Chẳng ai cả. Chỉ có bạn mới thực sự hiểu khoảng thời gian mà mình có.